Diş Bakımı Makalesi

Sağlıklı bir yaşantı için dengeli beslenmenin yanı sıra alınan besinlerin sağlıklı bir şekilde sindirilmesi de gereklidir. Bu nedenle sindirim sisteminin ilk organı olan dişlerin uzun süre görevlerini yapacak şekilde bakımlı olmasını sağlamak çok önemlidir.

Bilindiği gibi normalde yeni doğan bebeklerde diş yoktur ve beslenmeleri ancak sıvı gıdalarla mümkündür bu durum çok ileri yaşlarda dişlerini kaybetmiş ve protez kullanmıyanlarda da böyledir. İlk yaş civarında insanlarda süt dişi dediğimiz ilk dişler çıkar, bu dişler daimi gibi çene kemiğine sıkıca gömülmüş değildir ve 6 yaş civarında arkadan daimi dişler tarafından itilerek düşerler. Daimi dişler ise iyi bakılırsa ölünceye kadar ağızda kalırlar.

Hem süt dişlerinin ve hem de daimi dişlerin sahibi tarafından özen gösterilmeden uzun süre sağlıklı kalabilmesi gerçekten zordur. Çünkü doğal olarak insanların ağzında bulunan mikroplar çok değişik yapıda ve sayıdadır, ancak hastalık yapma güçleri yoktur. Buna normal ağız florası denir. Ancak yemek artıkları uzun süre dişlerin arasında kalırsa bu mikroplar üriyerek hastalık yapma özelliği kazanırlar. Bu durumda ilk etkileri dişlerin diş etleri ile karşılaştığı yerde olur. Daha sonra dişlerin en sağlam tabakası olan diş minesini etkilemeye başlar. Dikkatsizce sıcak, soğuk ve sert gıdalarla zedelenmiş dişlerde bu daha kısa sürede gelişir, arkasından sement tabakası ve pulpa denen damar ve sinir tabakasına ulaşır bu arada komşu dişlerde de çürüme belirtileri başlamış olur. Önlem alınmazsa bu komşuluk etkileşimi tüm dişleri sarıp çürüme, bunun sonunda çekilme veya kırılma ile sonuçlanır.

İltihabın olduğu safhada uzak organlarda bazı mekanizmalarla hastalanabilir. Bu sistemik hastalıklar körlük, böbrek ve kalp yetmezliği gibi ciddi sonuçlar yaratmaktadır.
Bütün bunları önlemek için iki yol çok önemlidir. Bunlardan ilki ağız bakımının kişisel olarak muntazam bir şekilde yapılmasıdır. Bu da bilindiği gibi dişlerin her yemekten sonra ve yatmadan önce doğru bir şekilde fırçalamaktır. Bu sırada koruyucu bir macun kullanılması da tavsiye edilir. Doğru şekilde fırçalama dişetlerinden diş eteklerine doğrudur. Yani üst dişlerde yukarıdan aşağıya doğru alt işlerde aşağıdan yukarıya doğru yapılması gerekir, en sonrada iki yana doğru fırçalamak en sağlıklı yöntemdir. Bu işlem günde 4 defa yapılamıyorsa en az bir defa yapılmalıdır.

İkinci önemli bakım ise diş hekimleri vasıtasıyla yapılmalıdır. Teorik olarak ilk dişler çıktığından itibaren her ferdin bir diş hekimi olmalıdır. Bu yaşlarda gelişim bozukluğu, çürüme gibi sorunlar hekim tarafından tedavi edilir. Daha sonraki yaşlarda yine iyi bir ferdi bakım yapılsa bile dişlerde yerleşme problemleri olabilir veya zaman zaman diş çürümesi, dişeti hastalıkları veya bazı kurşun benzeri elementlerin aşırı birikimi görülebilir. Bu durumlarda diş hekiminin tedavisi çok önemlidir. Bu nedenle 3, en geç 6 ayda bir peryodik muayeneler en idealidir.

Tüm çabamıza rağmen bazen kaza ile dişimizi kaybedebiliriz. Her ne sebepten olursa olsun dişlerin bütünlüğünü sağlamak çok önemlidir. Çürükse temizlenip doldurulmalı, kırıksa yerine protez konmalı ve eğer dişkökü iltihabı varsa hemen önlenmelidir. Diş eksikliği estetik bozukluğun yanı sıra sindirim ve konuşma bozukluğu da yapar.
Ancak anlatmaya çalıştığım gibi dişlerin sağlıklı olarak muhafazası basit birkaç önlem ve peryodik tıbbi bakımla son derece kolay olarak sağlanabilir.

Unutulmamalıdır ki gülümserken görülen temiz, sağlıklı ve düzgün dişler estetikten çok iyi bit eğitimin ve medeniyetin göstergesidir.